Straks zoekt een AI-assistent jouw producten voor de klant. Vindt hij ze?

De klant die niet meer op je site zoekt

Je productpagina's staan er goed op. De zoekfunctie in je webshop werkt. En toch komt er een moment waarop een klant begint in een chatvenster: "Ik zoek een waterdichte werkjas, maat L, moet tegen minus tien kunnen, budget rond de tweehonderd euro."

Wat er daarna gebeurt, bepaalt of jij in dat antwoord voorkomt. Anthropic zette begin september een bouwpakket online waarmee webshops precies zo'n assistent kunnen neerzetten: een AI die in gewone taal met de klant meepraat, in jouw catalogus zoekt en een winkelmandje klaarzet. De timing is niet toevallig, want dit staat er vóór het feestdagenseizoen.

Wat er precies is vrijgegeven

Het gaat om twee soorten assistenten, allebei als werkend voorbeeld waarmee een ontwikkelaar aan de slag kan.

De eerste is de winkelassistent, gericht op je klant. Die draait in je eigen app of site, begrijpt een vraag in normale zinnen, zoekt in je productcatalogus, beantwoordt vragen over levering of retour in hetzelfde gesprek en vult een mandje.

De tweede is de winkelier-assistent, gericht op jou. Die kijkt naar verkoopcijfers, houdt voorraad in de gaten, stelt prijzen of acties voor en schrijft concepten voor campagnes.

Er zitten twee grenzen ingebouwd die het noemen waard zijn. Prijzen en producten mogen alleen uit je echte catalogus komen, dus de assistent kan niets verzinnen dat je niet verkoopt. En er is bewust geen ruimte gelaten voor opdringerige upsell-patronen. Er zijn kant-en-klare varianten voor retail, reizen, telecom en ticketing.

De belangrijkste nuance: hij rekent niet af

Dit is het punt waar de meeste verhalen over "AI die voor je koopt" onnauwkeurig worden. De winkelassistent bouwt het mandje en geeft dat door aan je gewone afrekenproces. Hij zet de betaling niet zelf door.

Dat is geen technische beperking die volgend jaar wel is opgelost. Het is een bewuste keuze en een verstandige. Betalen is precies zo'n stap waar je een mens wilt hebben: onomkeerbaar, met geld, richting buiten. Het is dezelfde grens die we in andere automatiseringen ook trekken. Klaargezet is niet hetzelfde als verstuurd en een gevuld mandje is niet hetzelfde als een order.

Voor jou betekent dat iets prettigs: je hoeft je betaalproces niet om te bouwen om hier iets mee te kunnen. Wat er verandert, zit ervoor.

Waarom dit ook zonder eigen assistent op je afkomt

Misschien denk je nu: leuk, maar ik ga geen AI-assistent bouwen. Terecht en toch raakt dit je.

Want dezelfde beweging speelt aan de andere kant. Assistenten waar je klant al in zit, ChatGPT, Claude, Gemini, Perplexity, zoeken zelf ook naar producten. Ze lezen daarvoor gewoon websites. We schreven eerder al dat AI-assistenten je website lezen om klanten te antwoorden en dat is sindsdien verder gegaan. Die standaarden zijn er inmiddels en ze hebben namen: OpenAI noemt de zijne het Agentic Commerce Protocol, Google werkt met het Universal Commerce Protocol en voor de betaalkant bracht Google het Agent Payments Protocol in april 2026 onder bij de FIDO Alliance. Voor jou is de vraag of jouw webshoppakket er een ondersteunt. En het antwoord dat je klant in zo'n assistent krijgt, is sinds oktober niet meer per se tekst: het kan een vergelijking of een rekenhulp zijn waar hij zelf aan draait.

Je hoeft dus niets te bouwen om hierdoor geraakt te worden. Maar je kunt wel iets doen om er niet buiten te vallen.

Wat je nu al kunt regelen

Vier dingen en geen ervan vraagt om een AI-project.

1. Kijk of je productgegevens ergens machineleesbaar staan. Een assistent heeft aan een mooi opgemaakte pagina weinig als de maat, de kleur, de voorraad en de prijs alleen in de vormgeving zitten. Vraag je webbouwer of je shop gestructureerde productdata meegeeft. In de meeste moderne webshoppakketten kan dat al en staat het gewoon uit.
2. Controleer of je specificaties compleet zijn. Ontbrekende velden zijn nu een klein ongemak voor een klant die het toch wel snapt. Voor een assistent zijn ze een reden om jouw product niet voor te stellen, want hij kan niet controleren of het aan de vraag voldoet.
3. Zet je veelgestelde vragen op de site, in tekst. Levertijden, retourvoorwaarden, garantie. Dat is het materiaal waarmee een assistent de vervolgvraag beantwoordt.
4. Kijk of je eigen pakket dit al aanbiedt. Dit is de belangrijkste. Grote webshopplatforms bouwen deze koppelingen zelf in. De kans dat jouw leverancier er al iets voor heeft, of het op de planning heeft staan, is groter dan de kans dat jij het zelf moet laten bouwen. Eén mail naar je accountmanager kost je vijf minuten.

Hoe je zelf nakijkt of je productgegevens machineleesbaar zijn

Hierboven staat dat je je webbouwer moet vragen of je shop gestructureerde productdata meegeeft. Dat is een prima vraag, maar je kunt het antwoord in tien minuten ook zelf opzoeken. Vier controles, in deze volgorde.

1. Kijk in de broncode van één productpagina. Open de pagina, vraag de paginabron op (rechtermuisknop, "paginabron weergeven") en zoek op het woord Product. Zie je een blok met "@type": "Product" en daarin een prijs, een voorraadstatus en een artikelnummer, dan geeft je shop zijn gegevens netjes mee. Zie je dat niet, dan moet een assistent het uit de opmaak raden.
2. Laat Google het nakijken. De gratis Rich Results Test van Google leest diezelfde pagina en zegt welke productvelden hij vindt en welke ontbreken. Dat is dezelfde controle als hierboven, maar met een lijst van wat er mist.
3. Kijk in Search Console bij de productrapporten. Staat je site daar met productgegevens, dan zie je per fout hoeveel pagina's het raakt. Dat is het verschil tussen "één pagina is slecht gevuld" en "het hele pakket geeft niets mee" en dat bepaalt of je een middagje opruimt of een gesprek met je leverancier aangaat.
4. Controleer of je een productfeed hebt en wat erin staat. Veel webshops sturen al een bestand met alle producten naar een vergelijkingssite of naar Google. Dat bestand is precies het materiaal waarop de nieuwe koppelingen leunen. Is het er al, dan is je werk vooral om de gaten erin te vullen.

Vind je bij stap 1 niets, dan is dat geen reden voor paniek en vaak ook geen groot karwei. In de meeste webshoppakketten is dit een instelling of een standaard uitbreiding.

Wat het je oplevert als het wel werkt

De winkelier-kant is voor een klein bedrijf vaak interessanter dan de klantkant en dat wordt over het hoofd gezien.

Een assistent die je verkoopcijfers en voorraad kan lezen, beantwoordt vragen waar je nu een middag voor gaat zitten. "Welke artikelen liepen vorig jaar in de laatste week van november goed en heb ik daar nu genoeg van?" Dat is dezelfde data waar je nu doorheen scrolt, maar dan bevraagbaar. Die kant komt inmiddels ook echt van de grond: Amazon opende in september zijn verkoperssysteem voor AI-assistenten, zodat je je voorraad en prijzen kunt bijwerken door het te zeggen.

Dat werkt alleen als er één plek is waar de waarheid staat. Draait je voorraad half in je webshop en half in een spreadsheet, dan geeft een assistent je gewoon sneller een verkeerd antwoord. Dat is dezelfde valkuil die speelt zodra je meerdere AI-agents naast elkaar zet: zonder gedeelde bron werken ze langs elkaar heen.

Begin bij de saaiste stap

Eerst even temperen. Dit is een bouwpakket voor ontwikkelaars. De voorbeelden zijn echt en werkend, maar iemand moet ze koppelen aan jouw catalogus en jouw afrekenproces, dus verwacht dit niet volgende maand in je webshop-abonnement. En het is te vroeg om te concluderen dat klanten massaal via een assistent gaan winkelen. Wat je wel kunt vaststellen: de partijen die de assistenten bouwen bereiden zich er nu op voor, met het feestdagenseizoen in het vizier. Dat is een sterker signaal dan een voorspelling.

Als je vandaag één ding doet, maak het dan dit: kijk of je productgegevens netjes en compleet zijn en of je shop ze gestructureerd naar buiten brengt.

Dat is geen AI-werk. Het is opruimen. Maar het is precies het opruimen waar alles wat hierna komt op leunt, of dat nu een assistent van Anthropic is, een functie in je eigen webshoppakket, of een klant die het gewoon aan ChatGPT vraagt. En anders dan een AI-project levert het je ook zonder assistenten iets op, want dezelfde gestructureerde data is wat je vergelijkingssites en zoekmachines geeft.

Benieuwd wat dit voor jouw bedrijf betekent? We kijken het graag samen met je door.