AI werd deze week goedkoper, maar je rekening daalt niet vanzelf

Je automatisering draait op een prijslijst die verandert

De meeste ondernemers zetten een automatisering een keer goed neer en kijken er daarna niet meer naar om. Dat is ook precies de bedoeling: hij draait, hij doet zijn werk, klaar. Maar er zit een onderdeel in dat wel beweegt en dat je niet ziet, namelijk de prijs die je betaalt voor het AI-model eronder. Die prijs is deze week bij twee grote aanbieders tegelijk omlaag gegaan.

Dat klinkt als goed nieuws waar je niets voor hoeft te doen. Zo werkt het alleen niet. Je betaalt namelijk niet voor "AI", je betaalt voor een specifiek model dat ergens in je workflow staat ingesteld. Zolang dat model niet wijzigt, wijzigt je rekening ook niet.

Wat er op 22 september veranderde

Anthropic bracht Claude Opus 5.5 uit. Het tarief is 4 dollar per miljoen invoertokens en 20 dollar per miljoen uitvoertokens, tegen 5 en 25 dollar bij de vorige versie. Het lezen uit cache, dus het opnieuw aanbieden van een stuk tekst dat het model al eerder zag, ging naar 20 cent per miljoen tokens. Dat laatste is voor automatiseringen vaak het relevantste getal, omdat een workflow doorgaans dezelfde instructie en dezelfde achtergrondinformatie bij elke run opnieuw meestuurt.

Diezelfde dag zette OpenAI er twee modellen naast. GPT-6 Sol kost 2 dollar per miljoen invoertokens en 10 dollar per miljoen uitvoertokens, gericht op programmeer- en agentwerk. GPT-6 Luna is bedoeld voor routinewerk zoals samenvatten en kost 10 cent per miljoen invoertokens en 50 cent per miljoen uitvoertokens.

Even in gewone taal: een miljoen tokens komt grofweg neer op een paar honderdduizend woorden. Voor het werk dat een gemiddeld MKB-bedrijf door een automatisering laat doen, praat je dus zelden over grote bedragen per stuk. Het gaat om het aantal keren dat het gebeurt.

Waarom je rekening niet vanzelf meebeweegt

In je workflow staat een modelnaam. Bij ons is dat vaak een regel in een n8n-node of een instelling in een koppeling. Die naam wijst naar een specifieke versie, en die versie houdt zijn eigen prijs. Een nieuw model dat goedkoper is, komt er niet automatisch voor in de plaats.

Dat is trouwens maar goed ook. Een automatisering die stilletjes van model wisselt, verandert stilletjes van gedrag: andere formulering, andere lengte, soms een ander oordeel bij een grensgeval. Voor een proces dat offertes sorteert of klantvragen routeert, wil je dat moment zelf kiezen en controleren. Er is inmiddels ook gereedschap dat die keuze per klus voor je maakt en zo een goedkoper model onder je bestaande tool hangt; nuttig voor verkennend werk, en precies daarom niet voor een stap waar iemand blind op vertrouwt.

Het gevolg is wel dat je pas profiteert als je er naar kijkt. Wij komen regelmatig bij bedrijven die al maanden op een model draaien waarvan de opvolger inmiddels beter en goedkoper is.

Wat dit doet met de kosten van je n8n automatisering

Neem een voorbeeld dat we vaak tegenkomen. Een workflow leest binnenkomende e-mail, bepaalt waar het over gaat en zet het in de juiste map of stuurt het door naar de juiste collega. Per bericht gaat er een instructie mee van een paar honderd woorden, plus de mail zelf.

Draait die classificatie op een zwaar model, dan betaal je topprijs voor een taak die neerkomt op het kiezen uit vijf categorieën. Draait hij op een licht model, dan betaal je een fractie. Het verschil tussen het duurste en het goedkoopste tarief hierboven is een factor veertig op de invoer.

De praktische stap is dus niet "alles naar het nieuwste model", maar het omgekeerde: kijk per stap in je workflow wat er echt gevraagd wordt. Weet je niet precies wat n8n in dit verhaal is, dan legt onze uitleg over n8n dat eerst even rustig uit. En voor de vraag hoe zo'n rekening in het algemeen is opgebouwd, hebben we eerder beschreven wat AI-automatisering kost.

Een goedkoper model is niet altijd het juiste model

Hier gaat het vaakst mis. De aanbieders publiceren scores waarop het nieuwe model beter presteert dan het oude, en dat zal best kloppen voor de taken die zij hebben gemeten. Jouw taak staat daar niet tussen.

Wij doen het daarom altijd zo: verzamel dertig tot vijftig echte gevallen uit je eigen proces, met het antwoord dat je zelf juist vindt. Laat het oude en het nieuwe model daar allebei overheen gaan en vergelijk. Dat kost een ochtend en het beantwoordt de enige vraag die telt, namelijk of het bij jou ook beter is. Diezelfde vergelijking gebruik je als je overweegt een model op je eigen hardware te draaien, waar de besparing groter is maar de precisie juist het aandachtspunt.

Let daarbij vooral op de randgevallen. Een model dat op negentig procent van de gewone gevallen goed zit maar de uitzonderingen anders beoordeelt, kan in de praktijk duurder uitpakken dan wat je aan tarief bespaart.

Zo controleer je het in een half uur

1. Schrijf op welke automatiseringen bij jou een AI-model aanroepen. Meestal zijn het er minder dan je denkt.
2. Zoek per automatisering op welke modelnaam er is ingesteld en sinds wanneer.
3. Kijk in je facturatieoverzicht wat die automatisering de afgelopen maand heeft gekost. Zonder dat getal is elke besparing een gevoel.
4. Zet ernaast welke taak het model doet: kiezen, samenvatten, schrijven of redeneren. Kiezen en samenvatten kunnen bijna altijd lichter.
5. Zet het testje uit de vorige paragraaf klaar voor de een of twee stappen waar het meeste geld in omgaat.

Meer dan dit heb je niet nodig om een onderbouwd besluit te nemen. En als blijkt dat alles al goed staat, dan weet je dat ook.

Wat je hiervan onthoudt

Prijsverlagingen zoals die van deze week komen er de komende tijd waarschijnlijk vaker. Anthropic heeft aangekondigd dat er binnen enkele weken lichtere varianten van hetzelfde model volgen, en OpenAI zet met Luna een tarief neer dat een jaar geleden ondenkbaar was voor dit soort werk.

De winst zit niet in het snel overstappen op wat er nieuw is. Die zit in het één keer per kwartaal openslaan van je eigen lijstje: welke stap draait op welk model, wat kost dat, en past dat nog bij wat die stap eigenlijk doet. Dat is een half uur werk en het is het enige moment waarop een prijsverlaging bij de aanbieder ook echt een lagere rekening bij jou wordt.

Benieuwd wat er in jouw automatiseringen draait en of dat nog de juiste keuze is? We kijken het graag samen met je door.